การแพทย์

-เซลล์สมองคุยกัน และ ทำงานผ่าน Synapse … ถ้าเซลล์สมองคุยกันรู้เรื่องดี ก็ สบายสมอง -Synapse คือ การเชื่อม สัญญาณ ระหว่างเซลล์สมอง โดยที่ เซลล์สมอง แต่ละเซลล์ เมื่อมีการรรับสัญญาณ จาก เซลล์สมองอื่นๆ ผ่าน ปลายประสาทขารับ (Dendrite) จะมีการประมวลผลในเซลล์ และ ส่งสัญญาณ ไปยังปลายประสาทขาออก (Axon)  โดยทั่วไป ฝั่งขารับ จะมี Dendrite จำนวนมาก คือ รับสัญญาณ จาก axon ของเซลล์หลายๆ เซลล์ ส่วนปลายประสาท ขาออก Axon จะเป็น เส้นประสาทยาวๆ เส้นเดียว และ ตรงปลาย สามารถ เชื่อมกับ Dendrite ของเซลล์ประสาทหลายๆ ตัวได้ … สมองเรารับรู้เรื่องราวอะไรๆ จากหลายแหล่ง แต่จะส่งสัญญาณ […]

-เมื่อวาน อยู่อยู่ ปวดหัวมาก ทำงานไป กุมขมับไป นึกไม่ออกว่าเกิดจากอะไร … ยังทำงานได้ครับ กิน ยาแก้ปวด ก็ไม่หาย นอนก็ไม่หาย กลัวเป็น Covid19 ไม่ไอ ไม่ไข้ ATK ขีดเดียว สุดท้าย นึกได้ว่า ขาดกาแฟ พอดื่มกาแฟไป ครึ่งชั่วโมงก็เริ่มดีขึ้น  1 ชม อาการปวดหัว หายเลยครับ … เลยมาทบทวนกันว่า เวลา กาแฟ อยู่ในตัวเรา มันเกิดอะไรขึ้นบ้างครับ –กาแฟ ดูดซึม เร็ว ไม่ต้องผ่านตับ กินเท่าไหร่ใช้ได้หมด เวลาดูดซึม 15-120 นาที จะดูดซึมได้หมด … ดื่มทางปาก กับฉีดเข้าเส้นเลือด ได้คาเฟอีน ไวพอกัน …. ดื่มแล้ว คาเฟอีน เข้าสู่กระแสเลือด และ ออกฤทธิ์ต่อระบบประสาทได้เลย ซึมผ่าน เยื่อหุ้มสมองได้ด้วย

-หลายโรคเกี่ยวกับความแข็งแรงของกล้ามเนื้อคอ เช่น ตกหมอน ไมเกรน กระดูกคอเสื่อม ชาแขน หรือแม้แต่ บ้านหมุน ฯลฯ หากเราบริหารกล้ามเนื้อคอให้แข็งแรง จะช่วยให้ปัญหาเหล่านี้ลดลง -บริหารกล้ามเนื้อคออย่างไรดี -กล้ามเนื้อลำคอ มีหลายชั้น ตั้งแต่ชั้นนอก ไปถึงชั้นใน มีทั้ง ด้านหน้า ด้านหลัง ด้านข้าง ซึ่ง ทุกมัด ล้วนช่วยให้เราสามารถทำอิริยาบถต่างๆ ได้มากมาย มีการเคลือ่นไหวของศีรษะได้อย่างอิสระ… ลักษณะเด่นของกล้ามเนื้อบริเวณลำคอ คือ เป็นกลุ่มกล้ามเนื้อ ที่ไม่ได้มีกำลังมาก (ไม่เหมือนกล้ามเนื้อแขน ขา ที่ยกของหนักๆ ออกแรงได้มากๆ) แต่ เป็นกลุ่มกล้ามเนื้อที่มีความ “อึด” ทนงานหนัก ใช้งาน ได้นานๆ โดยไม่อ่อนล้า … กล้ามเนื้อ ที่ใช้ออกแรง กับ กล้ามเนื้อที่อึด มีลักษณะของเส้นใยกล้ามเนื้อและคุณสมบัติที่แตกต่างกัน ครับ –การบริหารกล้ามเนื้อลำคอ จึงไม่ได้มีวัตถุประสงค์ ในการบริหารให้กล้ามเนื้อมัดใหญ่ๆ เหมือนคนที่เพาะกาย แต่ เราต้องการให้กล้ามเนื้อมีความอดทน ไม่ล้าง่าย ทนทานต่อการนั่ง

-ภาวะ ลุกขึ้นแล้ว เวียนหัว เหมือนจะล้ม หรือ บ้านหมุน ทรงตัวไม่อยู่ บางคนอาการมากจนถึง ตาลาย และ อาเจียน … เป็นภาวะที่มักจะมีการเรียกทางการแพทย์ว่า “บ้านหมุน” “Vertigo” “น้ำในหูไม่เท่าหัน” “หินปูนในหูหลุด” ซึ่งบางครั้ง ก็มาพร้อม อาการมีเสียงดัง วิ้งๆ ในหู หรือ “Tinitus” … มาฟังการเล่าเรื่องนี้ แบบง่ายๆ กันครับ ตอนที่ 1 เกี่ยวกับส่วนไหนของร่างกาย -เรื่องทั้งหมด เกี่ยวกับ หูชั้นใน และ ประสาทสมองคู่ที่ 8 ซึ่ง หูชั้นใน ทำหน้าที่ 2 อย่าง คือ 1) รับเสียง เพื่อส่งต่อให้สมองไปแปลเป็นการได้ยิน และ 2) รับสัญญาณ จาก ส่วนรับการทรงตัวหรือบอกตำแหน่ง แบบ 3 มิติ (vestibular

-เรื่องของกำลังใจ วิธีคิด คิดบวก มีความสำคัญ และ ส่งผลต่อร่างกาย และ การกระทำ… มีข้อพิสูจน์ทางวิทยาศาสตร์ครับ -มีการศึกษา เลือกกลุ่มของ พนักงานทำความสะอาดโรงแรม ที่เดิมไม่เคยรู้สึกว่า การทำงานทั้งวัน เป็นการออกกำลังกาย และแบ่งคนเป็น 2 กลุ่ม เท่าๆ กัน กลุ่มที่หนึ่ง ให้ดู VDO ให้กำลังใจ และ เชียร์ ให้เห็นว่า การทำงานที่ทำอยู่ทุกวัน เป็นการออกกำลังกาย มีผลดีต่อสุขภาพ ส่วนอีกกลุ่มหนึ่ง แต่ ตรวจร่างกายและประเมินความพึงพอใจ … ผลการศึกษาพบว่า เมื่อผ่านไป 1 เดือน ผลการตรวจร่างกาย และ ความพึงพอใจ ในกลุ่มที่ได้รับคำแนะนำว่า การทำงานของเขาเหมือนการออกกำลังกาย และ มีประโยชน์ มีความดันโลหิตลดลง น้ำหนักลดลง ไขมันลดลง และ ความพึงพอใจในการทำงาน เพิ่มขึ้น -อีกหนึ่งการศึกษา มีการรับสมัครอาสาสมัคร มาดื่มเครื่องดื่ม milk

-ช่วง Covid19 มีการทำ Telemedicine ให้การรักษาทางไกล คนไข้หลายคน บ่นว่าอยากเจอหมอ อยากได้ตรวจ และ เห็น พูดคุยกับหมอ ตัวเป็นๆ … แม้แต่ ภาพจำ ที่เราเห็นกันบ่อยๆ คือ หมอจะใช้หูฟัง ฟังหัวใจ และ ปอดคนไข้ … หรือ แค่ ให้หมอจับ หรือ ตรวจ อาการ ก็ดีขึ้นเยอะแล้ว … เรื่องนี้ มีความจริง ทางวิทยาศาสตร์การแพทย์ครับ -มีการศึกษา เปรียบเทียบคนไข้หลังผ่าตัด ที่ได้รับยาแก้ปวด Morphine ฉีดเพื่อระงับปวด ในขนาดยาที่เหมือนกัน โดยกลุ่มหนึ่ง จะมี พยาบาลหรือหมอ เข้าไปฉีดยา ให้เห็น กับอีกกลุ่มหนึ่ง ให้ยาผสมมาในน้ำเกลือ (ไม่มีคนเดินเข้ามาฉีด) จากนั้น ประเมิน ความเจ็บปวดที่ลดลง พบว่า กลุ่มที่มีหมอหรือพยาบาล มาฉีด (เส้นกราฟสีดำ) อาการปวดลดลงมากกว่า

–“มาด้วยกัน ไปด้วยกัน” เป็นมหัศจรรย์ของธรรมชาติ เป็นการเปลี่ยนแปลงตามกฎของธรรมชาติ -เรามักจะเห็นนก หรือ ค้างคาว บินเป็นฝูง ปลาว่ายเป็นฝูง ไปในทิศทางเดียวกัน โดยที่เหมือนกับมีอะไรมาบังคับ ให้ทุกอย่างอยู่ในทิศทางที่กำหนดไว้ตามธรรมชาติ และ เป็นการกระทำโดยไม่ต้องมีการฝึกฝน หรือ นัดหมาย พอถึงเวลา ทั้งนก ทั้งปลา ก็เคลื่อนที่ไปพร้อมๆกัน แม้แต่ วัวป่า ควายป่า ฝูงแกะ ฯลฯ สัตว์ จะมีพฤติกรรมที่ไปด้วยกัน เป็นกลุ่มให้เรามองเห็น -แม้แต่คน เวลา ร้องเพลง เต้นรำ ก็มีการปรับจังหวะเข้าหากัน และ ที่น่าสนใจคือ มีการศึกษาพบว่า มีแนวโน้มที่ ผู้หญิงที่อาศัยอยู่ด้วยกัน ใกล้ชิดกัน เช่น ที่ทำงานเดียวกัน หรือ เป็น เพื่อนร่วมหอพัก มักจะมีการปรับระยะเวลาของการมีรอบเดือน ให้มามีรอบเดือนใกล้กันด้วย มากถึงร้อยละ 40 ของกลุ่มตัวอย่าง … ซึ่ง สิ่งที่เป็นตัวสื่อสาร ให้มีการปรับตัวไปในทิศทางเดียวกัน ยังไม่เป็นที่แน่ชัด ว่าเป็นอะไร

-มีคนถามผมว่า “เป็นโรคไตห้ามกิน โปรไบโอติก ใช่ไหมค่ะ” … คำตอบคือ ไม่ใช่ครับ –คนเป็นโรคไต ขับโปรตีนได้ช้า หากกิน โปรตีนมาก อาจจะมีของเสีย กลุ่มยูเรีย ซี่งเป็นผลผลิตจากโปรตีน มากกว่าปกติ ทำให้เกิดภาวะเป็นพิษ ในเลือด … หมอจึงไม่ให้คนเป็นโรคไต กินโปรตีนมากเกินไป –โปรไบโอติก มีการพูดกันว่า เป็นส่วนที่มีประโยชน์ บำรุงร่างกาย ช่วยให้ระบบต่างๆในร่างกายดีขึ้น ทั้ง ทางเดินอาหาร การขับถ่าย ภูมิต้านทานโรค ป่วยน้อยลง ฯลฯ จึงอยากกิน “โปรไบโอติก” แต่ด้วยความที่ชื่อ คล้ายกับ “โปรตีน” สำหรับคนที่ไม่ได้อยู่ในวงการ เลย อาจจะเข้าใจว่า เป็น อาหาร กลุ่มเดียวกัน … คิดว่า คนเป็นโรคไต ไม่ควรกิน โปรไบโอติก -มาทำความเข้าใจกับ โปรไบโอติก(Probiotics) กันครับ –โปรไบโอติก คือ เชื้อแบคทีเรีย ที่ไม่ก่อโรค หรือ

-ไม่ใช่รับโชค 3 เด้ง นะครับ แต่เป็น รับโรค 3 เด้งครับ -เด้งที่ 1 : โรคหัวใจ หรือ หัวใจขาดเลือด ถ้าเป็นเฉียบพลัน อาจจะอันตรายถึงแก่ชีวิตในทันที เพราะ เมื่อมีภาวะหัวใจขาดเลือด หรือ เส้นเลือดหัวใจอุดตัน เลือดจะไม่สามารถเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจได้ หัวใจจะไม่มีออกซิเจน ในการทำงานบีบตัว เพื่อส่งเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย ทั้งร่างกาย ปอด และ สมอง จะไม่มีเลือดมาเลี้ยง การแลกเปลี่ยนออกซิเจน และ คาร์บอนไดออกไซด์ไม่เกิด จะเกิดภาวะขาดพลังงาน และ มีของเสียคั่ง ในร่างกายทุกส่วน ซึ่ง ร่างกายไม่สามารถอยู่ได้ จึงเกิดการเสียชีวิตขึ้น … แต่ถ้าเกิดไม่เฉียบพลัน ร่างกายส่วนต่างๆ จะค่อยๆ แสดงอาการ ว่าไม่มีพลังงาน และ ของเสียคั่ง เช่น หน้ามืด วิงเวียน อ่อนแรง เหนื่อยง่าย นอนราบไม่ได้ ไอบ่อย

-เดี๋ยวนี้ เวลาตรวจสุขภาพ หมอเอาเครื่องมาถูที่หน้าท้อง และถ่ายภาพให้ดู พร้อมกับ แจ้งว่า มี “ไขมันเกาะตับ” … ในความรู้สึกของผู้รับการตรวจ  จะเริ่มจินตนาการแล้วว่า เราเป็นอะไร เป็นคนป่วยหรือเปล่า ต้องรีบรักษาไหม … ศัพท์คำว่า “ไขมันเกาะตับ” ดูจะเป็นเรื่องใหม่ .. มาเรียนรู้ร่วมกันครับ -ในอดีต ตอนที่แพทย์ยังไม่มีเครื่องมือในการตรวจมากมายนัก เวลาป่วยเป็นโรคตับ กว่าจะรู้ ก็มีอาการของ ตับแข็ง หรือ มะเร็งตับแล้ว … ณ จุดนั้น การรักษาก็ยากมาก เพราะ เป็นระยะโรค ที่เกินกว่าจะรักษาได้แล้ว … แพทย์จึงพยายามหาวิธีการที่จะตรวจสภาพตับ (ไม่ใช่ตรวจสภาพรถ ในระเก่านะครับ 555)  ว่ายังทำงานได้ดีอยู่ไหม .. การเจาะเลือดตรวจมักจะช้า เพราะว่ากว่าที่ ค่าเลือดที่บ่งถึงการทำงานของตับ SGOT SGPT จะผิดปกติ ตับก็มักจะเสียหายไป มากกว่า 70-80% แล้ว … จึงมีความพยายาม ในการตรวจตับด้วย