การแพทย์

-เรามักจะได้ยินคนพูดคำว่า “ฟิน” หรือ “ฟินเว่อร์” ซึ่ง แปลความว่า รู้สึกดี รู้สึกดีเหลือเกิน ไม่ว่า จะเป็นการกินของอร่อย การได้ไปเห็นสิ่งดีๆ การอยู่ในบรรยากาศดีๆ การอยู่กับคนรัก หรือ ได้รับอะไรดีๆ จนถึงการมีเพศสัมพันธ์ หรือ การได้สัมผัสความรู้สึกดีๆ … ผมว่า ทุกคนเข้าใจตรงกัน ตามนี้ และ เห็นด้วยว่า เวลา เราจะบอกว่า “ฟิน” ก็จะมีความหมายอย่างนี้แหละครับ -แต่พอค้นใน social แล้วมักจะบอกว่า “ฟิน” มาจากคำย่อว่า ‘Finale’ หรือ ‘Final’ หรือ ฉากสุดท้าย หรือ ตอนจบ ซึ่ง จะบอกว่า จบได้ดี จบแล้วรู้สึกดี .. ซึ่ง หลายครั้งตอนจบ ก็อาจจะไม่เป็นแบบความรู้สึกดีๆ ทุกครั้งไป … ผม เองคิดถึง คำศัพท์ ทางการแพทย์ ‘Endorphin’ […]

-บางทีเราก็ซื้อน้ำแข็งหลอดตามร้านสะดวกซื้อมารับประทาน แต่เราก็เห็นคนชอบซื้อน้ำแข็งหลอดบางยี่ห้อทั้งที่ราคาแพงกว่า … พอถามถึงเหตุผล ก็ได้รับคำบอกว่า ที่ซื้อเพราะว่าละลายช้ากว่า และดูเหมือน รสชาติดีกว่า .. เป็นไปได้หรือครับ ที่น้ำแข็งเหมือนกัน ละลายเร็วช้าต่างกัน -ปกติน้ำแข็งที่ก้อนใหญ่กว่า จะละลายช้ากว่าครับ เพราะ การละลาย เกิดจากการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิของก้อนน้ำแข็ง โดยมีการรับความร้อนจากภายนอกผ่านพื้นผิว ดังนั้นถ้าสัดส่วนของ ปริมาตร/พื้นผิวมากกว่า จะละลายช้ากว่า -อีกหนึ่งปัจจัย ที่ ทำให้น้ำแข็งลาลายช้า ขึ้นอยู่กับ ขณะที่น้ำเย็นจับตัวเป็นน้ำแข็ง จะมีการเกาะตัวกันเป็นผลึก หากในน้ำแข็งนั้น มีการเข็งตัวไม่พร้อมกัน คือ บางส่วนแข็งก่อน ส่วนอื่นแข็งทีหลัง จะเกิดฟองอากาศขึ้น …ทำให้ ผลึกน้ำแข็งไม่จับตัวกันแน่น ไม่เป็นระเบียบ จึงละลายง่ายกว่า หรือ ถ้ามีอณูของสารแขวนลอย อยู่ด้านในก็ทำให้น้ำแข็งจับตัวกันไม่แน่น จะละลายหรือแตกตัวง่ายกว่า วิธีการดู ก็คือ น้ำแข็งที่มีฟองอากาศ หรือสารแขวนลอย จะมีลักษณะขุ่นกว่า … น้ำแข็งที่ไสปิ๊ง จะละลายช้ากว่าครับ -แล้วทำยังไง ให้น้ำแข็งจับตัวกันแน่น เพื่อให้ละลายช้ากว่า .. พบว่า หากทำให้น้ำแข็งไม่เย็นลงอย่างรวดเร็ว 

-วัสดุแข็งต่างๆที่เราใช้งานอยู่ในชีวิตประจำวัน ไม่ว่าจะเป็น น้ำแข็ง แก้ว พลาสติก เหล็ก ล้วนแต่ มีลักษณะภายนอกแข็ง แต่ จะมีคุณสมบัติที่ เปราะแตกง่าย (fragile) หรือว่า แกร่ง (strong) ซึ่งดูจากภายนอก อาจจะบอกยาก .. ขออนุญาต ชวนดูว่า อะไรทำให้วัตถุนั้น เปราะ หรือ แกร่ง ครับ -วัสดุทั้งหลายที่พูดถึง มีสิ่งที่เหมือนกัน คือ ขึ้นรูป เป็นรูปร่างต่างๆได้ ทั้งนี้ เพราะ ว่า ทั้งหมด มีช่วงที่เป็นของเหลว และ เย็นลง กลายเป็นของแข็ง เมื่อเป็นของแข็ง ก็จะคงรูปอยู่อย่างนั้น ดังนั้น วัสดุ ในกลุ่มนี้ เราจึงสามารถบังคับรูปร่างได้ โดย ทำให้ อุณหภูมิสูงขึ้น จนสูงกว่า จุดเยือกแข็ง จากนั้น เมื่อปล่อยให้เย็นลง ผ่านจุดเยือกแข็ง ของเหลว ทั้งหลาย ก็จะคงรูปอยู่อย่างนั้น

-เราจะเคยได้ยินร้านก๋วยเตี๋ยว ที่อร่อยๆ มักจะบอกว่า น้ำซุป ทำจากน้ำต้มกระดูก … อาหารประเภทตุ๋น ก็เป็นอาหารน่ากิน .. หรือ แม้แต่ ชาวตะวันตก ก็มีการทำน้ำ stock ที่ดูน่ากิน และ อร่อย ใช่ไหมครับ -เบื้องหลังของเรื่องราวทั้งหมด มีวิทยาศาสตร์รองรับอยู่ครับ –เวลาที่เราเคี่ยวกระดูก หมู เนื้อ ไก่ แกะ แพะ … ได้หมดครับ ด้วยความร้อนที่ไม่สูงมากนัก (ไม่เกิน 135 องศาเซลเซียส) จะมีการสกัด เอา กรด อะมิโน (amino acid) ออกมาในน้ำ ยิ่งเคี่ยวนาน จะมีปริมาณ กรด อะมิโนออกมามากขึ้นเท่านั้น … กรด อะมิโน ที่ออกมาในน้ำต้มกระดูก ที่พบบ่อยๆ คือ Glycine Proline และ Glutamate ซึ่ง Glycine

-บางทีเราเห็นคนกินอาหารนอกบ้าน ใส่เครื่องปรุงมากมาย และ ขณะเดียวกัน อาหารบางภาค ก็ออกรสหวาน บางภาค ก็ออกรสเค็ม … ในทางวิทยาศาสตร์ มีข้อพิสูจน์ไหมครับ -เรารู้ว่า ลิ้นเป็นจุดรับรสชาติต่างๆ แล้วส่งต่อไปยังสมอง โดยส่งผ่านเส้นประสาทสมองคู่ที่ 9 และ 10 รวมเรียกประสาทส่วนนี้ว่า Chorda tympani ซึ่งเกี่ยวเนื่องกับการกระตุ้นการหลั่งน้ำลาย (ที่เราเรียกว่า น้ำลายสอ หรือ น้ำลายหก) …โดย รสชาติ หลักๆ ที่สมองเรารับรู้ คือ รสหวาน รสเค็ม รสเปรี้ยว รสขม … มีคำจำกัดความอีกอย่างหนึ่ง ที่เรียกว่า รส อร่อย หรือ umami ในประดา สารที่ให้รสชาติต่างๆ เช่น กลูโคส ให้รสหวาน เกลือ (Na Cl) ให้รสเค็ม แล้ว ในกลุ่มที่เป็น โปรตีน หรือที่เราเรียกว่า

-เป็นข่าว ฮือฮา ว่า ระดับ รองนายก ออกมาให้ ใช้ ใบมะละกอ รักษามะเร็ง บอกว่ามีต่างชาติ จดสิทธิบัตรแล้ว …มาดูว่า ความจริงมีแค่ไหนครับ -การศึกษา นำใบมะละกอ Carica papaya leaf มาอบในความร้อน 60 องศาเซลเซียส นาน 3 ชั่วโมง 3 รอบ และนำมาบด จากนั้น นำผงใบมะละกอบด 1 กรัมมาละลายในตัวทำละลาย และ ทดสอบใน หลอดทดลองของ เซลล์มะเร็งเต้านม MCF-7 cell line โดยมี สารที่ใช้เปรียบเทียบ อีก 2 อย่าง คือ Quercetin  (สาร flavonoid ที่สกัดจาก ยอดอ่อนของมะละกอ ซึ่ง สามารถสกัดได้จาก berry หลายชนิด) และ ยา

-ในรูป สี่เหลี่ยม A และ B สีเดียวกัน ความเข้มของสีเท่ากัน แต่ พออยู่ในสิ่งแวดล้อมรูปทางซ้ายมือ จะมองเห็น สี ของ A มืดกว่า … อันนี้เป็นปรากฏการณ์ของ สมองของคนเรา ที่เวลามองอะไร จะมีการนำเอาข้อมูลของสิ่งที่อยู่ข้างเคียงมาประกอบ และ เปรียบเทียบ จากนั้น จึงแปลผลสิ่งที่เราได้พบ ได้เห็นครับ -ความจริงนี้ ทำให้เรา ควรตระหนักถึง สิ่งแวดล้อมด้วย การเลือกอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ต่างกัน ส่งผล ต่อตัวเรา และ สิ่งที่คนอื่น รับรู้เกี่ยวกับตัวเรา … หาที่เหมาะๆ อยู่ หาที่เหมาะๆ ทำงาน … อยู่กับสิ่งแวดล้อม และ ผู้คน ที่เหมาะกับเรานะครับ จะได้ใช้ความสามารถ ความเป็นตัวเราได้เต็มที่ครับ

-ในช่วงส่งท้ายปีเก่า ก็เป็นช่วงที่เราจะทบทวนเรื่องราวต่างๆที่ผ่านมา และ มองไปข้างหน้า … อายุที่เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ บอกเราว่า สิ่งต่างๆ ที่ผ่านเข้ามาในชีวิต เป็นต้นทุนสำหรับการรับมือสิ่งที่จะเกิดในอนาคต -เชื่อว่า หลายคน คงเคยตั้งคำถามว่า “เกิดมาทำไม” และมักจะลงเอย แบบไม่มีคำตอบ หรือ เมื่อมีคำตอบ พอถามใหม่ ก็อาจจะเปลี่ยนไป และ คำตอบแต่ละคนไม่เหมือนกัน แต่ที่แน่ๆ คือ เรามีชีวิตอยู่ … ไม่ว่าเราจะเกิดมาทำไม แต่เราก็มีชีวิตอยู่ เราไม่ใช่ อิฐ หิน ปูน ทราย น้ำ หรือ อากศธาตุ ไม่ใช่ ตึกรามบ้านช่อง เก้าอี้ ภูเขาหรือทะเล ที่ไม่มีชีวิต –สิ่งไม่มีชีวิต ก็มีอยู่จริง บางครั้งก็เคลื่อนที่ได้ เปลี่ยนรูปได้ แต่ทั้งหมด เกิดจากการกระทำของแรงจากภายนอกทั้งนั้น ไม่ได้กำหนดจากตัวมันเอง ซึ่งผิดกับสิ่งมีชีวิต ไม่ว่า พืช หรือ สัตว์ หรือ แบคทีเรีย

-มีการทดลอง ที่รู้จักกันแพร่หลาย และ เราเองก็ทำเลียนแบบ และ ทำซ้ำได้กับทุกคน ที่เรียกว่า ‘Rubber Hand Illusion’ หรือ ภาพลวงของมือเทียม -ทำการวางมือของเรา คู่ขนานกับมือเทียม ไว้ใกล้กัน โดยมีฉากกั้นไม่ให้เห็นมือจริง เห็นแต่มือเทียม … จากนั้น ทำการสัมผัส นิ้วมือจริงของเรา ไปพร้อมๆกับ สัมผัสนิ้วมือเทียม ในตำแหน่งที่ตรงกัน พร้อมกัน เหมือนหนึ่งว่า เรากำลังสัมผัสมือจริง โดยตารามองเห็นแต่มือเทียมเท่านั้น .. เมื่อทำไปสักพัก สมองของเรา จะรับรู้ เสมือนว่า มือเทียม ที่วางอยู่ตรงหน้า คือ มือจริงของเรา ….พอ เอา ค้อน หรือ มีด ทุบหรือปักไปที่มือเทียม เราจะตกใจ และ ชักมือหนี เสมือนหนึ่ง มือเราถูกทุบ จริงๆ หรือ ถูกมีดปักจริงๆครับ -สมองเรา เวลาได้รับข้อมูลต่างๆ จะเอาข้อมูลมาประกอบร่างกัน และ

-ดีใจที่อากาศหนาว เย็น แต่ไม่ดีใจที่ฝุ่น PM 2.5 สูง … เรายังต้องเผชิญกับสภาพนี้กันไปอีกนาน การเรียนรู้ที่จะปรับตัวให้อยู่ได้อย่างปลอดภัยจึงมีความสำคัญ -หลายคน เวลาอากาศเย็น รู้สึกอยากออกกำลังกาย หรือ คนที่ออกกำลังกายกลางแจ้งเป็นประจำ ก็อยากจะไปทำกิจกรรมกลางแจ้ง แต่เรามักจะได้ยิน หรือ ได้เห็น คำเตือน เรื่อง กิจกรรมกลางแจ้ง ว่า เมื่อ ฝุ่น PM 2.5 ขึ้นถึงสี เหลือง หรือ สีส้ม ให้หลีกเลี่ยงการออกกำลังกายกลางแจ้ง  หรือ ให้ควรทำกิจกรรมอยู่แต่ในตัวอาคาร .. หลายคน อาจจะรู้สึกว่า ไม่น่าจะแตกต่างกัน .. เลยเอาการวัดค่าฝุ่น โดยเดินไปที่กลางแจ้ง และ ที่อยู่ในอาคารมาให้ดูกันครับ -พอเข้าตัวอาคาร ฝุ่น ก็ลดลงเรื่อยๆ ครับ และ เมื่อถึงห้องทำงาน ปริมาณฝุ่น ในห้องปิดกระจก เปิดแอร์ ก็ต่ำกว่าข้างนอกมากๆ จากระดับอันตราย เหลือ ระดับคุณภาพดีกันเลยทีเดียวครับ