สังคม

-ทำไม บางคน ทำบางเรื่อง ดูง่ายจัง….. เห็นบางคน ถอยรถคันใหญ่ เข้าที่จอดขนาดพอดีคัน ปรี๊ดเดียวก็ถอยได้ … เห็นว่ายน้ำ กลับตัวในน้ำ เหมือนเดินอยู่บนบก ง่ายดายเหลือเกิน … เคยเห็นคุณลุง ในคลิป ยิงหนังสติ๊ก แม่นอย่างกับจับวาง ขี่จักรยานไป ยิงไปยังถูก เหมือน ไม่ต้องเล็งอะไรเลย … เป็นเรือง ที่นาทึ่ง บางคนเรียกมันว่า ประสบการณ์ … แต่ ผมคิดว่า เป็นเรื่อง ของ ทักษะ หรือ SKILL ครับ -ในการออกหน่วยแพทย์เดินเท้า ไปในถิ่นที่การเดินทางไม่สะดวก ที่ หมู่บ้าน มอคี อ อมก๋อย จังหวัดเขียงใหม่ หลังจาก กลับจากเยี่ยมบ้าน ทีมได้พาเด็กนักเรียน มาให้ดู คิ่งเนื้อที่ใบหู ขนาดใหญ่ (เทียบปับใบหู) ซึ่งเป็น Keloid ที่เกิดจากการเจาะหู และ

-เย็นเมื่อวาน เสร็จจากคลินิกกำลังเตรียมจะกลับบ้าน พยาบาลแจ้งว่า มี คุณ … กำลังรีบมา จะมาขอพบ ซึ่งไม่ใช่คนไข้ของผม ซื่อก็ไม่คุ้นเคย ผมจึงเดินออกจากคลินิกกลับไปที่รถ (ไม่ได้อยู่รอพบ) ระหว่างทาง ก็มีชายหน้าตาคุ้นๆ ใส่หน้ากากอนามัย เดินเข้าประตู รพ มา มองหน้ากัน สักพัก ต่างคน ต่างก็เข้ามาทักทาย ชายคนนั้น ยกมือไหว้ และ แนะนำตัวเอง พร้อมกับถอดหน้ากาก และแจ้งว่า เป็นสามีของคนไข้ของผม…. ซึ่งผม จำชายคนนั้น และ คนไข้คนดังกล่าวได้ดี เรื่องราวต่างๆ ถูกเรียกคืนสู่ความทรงจำ ขณะที่ชายคนนั้น แจ้งผม ว่า ภรรยาได้เสียชีวิต ครบ 1 ปี จึงขอมาส่งข่าว และ กราบสวัสดีผม พร้อมกับ นำของขวัญมาให้ตามคำสั่งเสียของภรรยา -เมื่อได้คุยกัน ว่า ภรรยาเขาจากไปอย่างสงบหลังจากที่มะเร็งเต้านม ลุกลามมาที่ตับ และ เหนือการควบคุม จึงเสียชีวิตไป รวมเวลาที่ผมดูแลรักษา

-เราเคยได้ยินว่า “ผู้ให้” จะมี “ความสุข” มาดูว่า ความจริงทางวิทยาศาสตร์การแพทย์เป็นอย่างไรครับ ที่หลายคน ก็เป็นผู้ให้ได้เสมอ แบบเป็นธรรมชาติ ไม่ต้องฝืน และ เขาหล่านั้น ก็มีความสุข .. -มีการศึกษา โดย อาสาสมัคร จำนวน 50 คน สุ่ม ให้อยู่ในกลุ่ม “ผู้ให้” กับ กลุ่ม  “ให้ตัวเอง” โดยทุกคน จะได้รับแจก เงิน จำนวน 25 Swiss Franc หรือประมาณ 1,000 บาท ทุกสัปดาห์ เป็นเวลา 4 สัปดาห์ โดยมีเงื่อนไขว่า กลุ่ม “ผู้ให้” จะนำเงินจำนวนดังกล่าว ไปใช้จ่าย ไม่ว่า จะไปซื้อของ หรือ จัดหาอาหาร กิจกรรม ให้กับ คนอื่น ขณะที่กลุ่ม “ให้ตัวเอง” จะนำเงินจำนวนดังกล่าว

–การเปลี่ยนแปลงเป็นศาสตร์ และ เป็นธรรมชาติ -ทุกสิ่งรอบตัวเราล้วนเปลี่ยนแปลง มนุษย์ฉลาดมาก พอที่จะเปลี่ยนแปลง สิ่งต่างๆรอบตัว และ เปลี่ยนแปลงตัวเอง เพื่อการอยู่รอด สัตว์อื่นก็เปลี่ยนแปลงนะครับ แต่ ความสามารถน้อยกว่า … มนุษย์นอกจากเปลี่ยนแปลงแล้ว ยังเรียนรู้การเปลี่ยนแปลงด้วย เกิดเป็นศาสตร์ และ เป็นอาชีพ Change management, Change manager -การเปลี่ยนแปลงมีหลายอย่าง อย่างที่ ดิบๆ ที่สุดคือ ใช้กำลังเข้าว่า อย่างที่ภาษิตไทยกล่าวไว้ คือ “หักด้ามพร้าด้วยเข่า” … ทำได้ไหม ทำได้ครับ ถ้า ด้ามพร้ามันเล็ก และ เข่าเราแข็งแรง แต่ก็เจ็บนะครับ ซึ่งวิธีนี้ จากประสบการณ์ การทำงานนั้น พบว่า เป็นวิธีที่ไม่คุ้มค่า ลงแรงเยอะ และ บาดเจ็บ … ไม่ใช่ไม่มีที่ใช้นะครับ บางโอกาส ก็ใช้ได้ แต่ ส่วนใหญ่แล้ว ไม่คุ้มค่าครับ -วิธีที่อาจจะดูเหมือนไม่ได้ทำอะไรเลย

-เชื่อว่าทุกท่านมีความภูมิใจในการเป็นส่วนหนึ่งของความสำเร็จ … เป็นเรื่องดีครับ … แต่ต้องไม่หลงว่า ความสำเร็จนั้น เกิดจากเราเป็นหลัก -มีการศึกษา ผลงานทางวิชาการ จำนวนทั้งหมด 10 ชิ้น จาก ผู้วิจัย จากประเทศต่างๆ หลายแห่งทั่วทุกภูมิภาคของโลก ซึ่งมีผู้ร่วมวิจัยทั้งหมด 37 คน โดยในงานวิจัยแต่ละชิ้น จะมีผู้ร่วมวิจัย ตั้งแต่ 2 ถึง 7 คน ให้ผู้ร่วมวิจัยแต่ละท่าน บอกสัดส่วนความมีส่วนร่วมในงานวิจัยนั้น เป็น ร้อยละ และ นำมาทำ กราฟ … พร้อมกับ ถามซ้ำใหม่ว่า ร้อยละของผู้ร่วมวิจัยทั้งหมด จะต้องรวมกันเท่ากับ 100% นะครับ และ ให้ แก้สัดส่วน ร้อยละใหม่อีกครับ … ผลการศึกษาน่าสนใจมากครับ คือ เมื่อรวมคะแนนร้อยละของทุกงานวิจัย จะพบว่า การมีส่วนร่วม เกิน 100% ทุกงานวิจัย (ตั้งแต่ 117%

-ในคลิปวิดิโอ เล่าเรื่อง การแก้ไขปัญหา (ที่นักเรียนหญิง รู้สึกสนุก ชอบ..) ทิ้งรอย ลิปสติก ไว้บนกระจกในห้องน้ำ … เมื่อภารโรง มาปรึกษาผู้บริหาร … วิธีแก้ไขปัญหาของผู้บริหาร รู้สึกว่า ไม่ยากเลย หยิบไมโครโฟน ประกาศเสียงตามสาย ให้นักเรียนทั้งโรงเรียน รับทราบว่า “ขอความกรุณานักเรียนทุกท่าน กรุณา อย่าทิ้งรอย ลิปสติก บนกระจกในห้องน้ำ” ปรากฏว่า ผลที่ได้รับ คือ การท้าทาย ลองดี กับผู้บริหาร นักเรียน นัดกันทาลิปสติก และ ประทับรอยบนกระจกในห้องน้ำเพิ่มขึ้น 2 เท่า … วิธีการที่ติดว่าดี แต่ไม่ได้ผล -เมื่อภารโรง ขออนุญาต ผู้บริหาร ในการลองแก้ปัญหา ดังกล่าว โดยเชิญ นักศึกษา ที่เป็นกลุ่มที่คนส่วนใหญ่รู้จัก รวมตัวกันในห้องน้ำ และ แจ้งว่า ตัวเองต้องกลับบ้านค่ำทุกวัน เพื่อทำความสะอาดรอยลิปสติก ซึ่ง ล้างยาก

-ในยุคที่ทุกคน ป่าวร้องว่า อยากได้ประชาธิปไตย ขอมีสิทธิ และ ขอให้คนอื่นเคารพสิทธิ ของตนเอง … ผู้ใหญ่ และ ต่อเนื่องไปถึงการสอนเด็ก ให้เข้าใจผิดด้วยการกระทำ เพราะ เราเห็นอยู่ทุกวันว่า “ทำอะไร ตามใจ คือ ไทยแท้” … ที่จริงผมเองก็ไม่อยากพูดอย่างนี้ เพราะเหมารวมเอาคนดีๆ ที่คนทำถูกต้องเข้าไปด้วย -ก่อนที่เราจะเรียกร้องประชาธิปไตย เรียกร้องสิทธิ …เราควรจะเข้าใจเรื่องของประชาธิปไตยอย่างจริงจัง -หลายคน มองประชาธิปไตย ในเรื่องของ ตัวหนังสือ กฎหมาย การบัญญัติ ต่างๆ ซึ่ง สรุปโดยรวมว่า เป็นการปกครองโดยประชาชน ซึ่ง การดำเนินการแบบนี้ เป็นวิวัฒนาการทางสังคม แบบหนึ่ง จากธรรมชาติของมนุษย์ .. ในทาง สรีรวิทยา ทุกชีวิตต้องการความอยู่รอด หากทุกชีวิต อาศัยอยู่ร่วมกัน ในสิ่งแวดล้อมเดียวกัน ย่อมมีการแก่งแย่ง เพื่อใช้ ทรัพยากร กินอยู่ และ สืบเผ่าพันธุ์ .. แต่การอยู่รอดตามธรรมชาติ

-เรื่องจริง คือ ไข่เข้าไปอยู่ในขวดได้ โดยไม่แตก ทั้งที่ไข่ใหญ่กว่าปากขวด -การทดลองทางวิทยาศาสตร์ เชื่อว่าหลายท่านอาจจะเคยทำ หรือ เคยทดลองในห้องเรียน … ถึงแม้ว่า ไข่จะฟองใหญ่กว่าปากขวด แต่เราก็สามารถทำให้ไข่เข้าไปอยู่ในขวดได้ โดยที่ยังคงรูปร่างสวยงาม … ซึ่ง การทดลองวิทยาศาสตร์ เป็นการสอนเรื่อง การใช้ความแตกต่างของแรงดันอากาศ เป็นแรงที่สามารถดูดไข่เข้าไปในขวด เมื่อเผาให้อากาศในขวดร้อน เพิ่มปริมาตร และ อากาศบางส่วน(ที่มีปริมาตรเพิ่มจากความร้อน)ออกไปจากขวด เมื่อใช้ไข่ปิดปากขวด และ อากาศ เย็นลง ก็เกิดความแตกต่างของ ปริมาณอากาศและ ทำให้แรงดันอากาศในขวด ต่ำกว่าปกติ จึงเกิดการดันจากอากาศภายนอก ดันให้ไข่ตกเข้าไปในขวด โดยที่ไม่เสียหาย และ ไม่ต้องใช้มือดันให้ไข่แตก -เอาเรื่องนี้มาแชร์ เพราะเห็นว่า หากเราเข้าใจกฎของธรรมชาติ เราก็ย่อมสามารถใช้ ธรรมชาติให้เกิดประโยชน์ อย่างที่เราอยากได้ เคลื่อนไข่เข้าขวด โดยที่ไข่ไม่เสียหาย … ในทางสังคม และ เรื่องอื่นๆ ไม่ว่าระดับครอบครัว หรือ ระดับเประเทศ หากเราเข้าใจกฎของธรรมชาติ และ เลือกใช้

-บางที ผมก็ถามตัวเองว่า ผมเป็นคนรุ่นใหม่หรือเปล่า… เลยลองถาม Chat GPT เพราะอยากรู้ว่า ข้อมูลทั่วไปจากแหล่งต่างๆในโลกนี้ สรุปว่า คนรุ่นใหม่เป็นอย่างไร และมีจุดที่น่าสนใจหลายอย่างครับ –คนรุ่นใหม่ มีอะไรหลายอย่าง ดี กว่าที่ เราคิด -ที่น่าสนใจคือ Instant Gratification หาคำตอบทันที ซึ่ง เขามีใจเปิดกว้างและใฝ่รู้ Openness to Change, Entrepreneurial Mindset และมีความสามารถในเรื่อง technology อยู่แล้ว …  หรือ Social Consciousness ใส่ใจสังคมและสิ่งแวดล้อม ไม่ดูดาย ไม่ดูแคลน พยายามทำให้ดี Bridging the Generation Gap และ Empathy and Patience, Respect and Appreciation และ ที่สำคัญ คือ พร้อมที่จะทำงานร่วมกัน Mutual Learning,

–เด็กน้อย ได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่หุงข้าว ทุกวัน ตอนเย็น … แต่ด้วยความเป็นเด็ก บางครั้งก็เล่นเพลิน จนลืมหุงข้าว … คุณพ่อ ซึ่ง มอบหมายงานให้ ก็ไม่เรียก ไม่เตือน (ทั้งที่รู้) .. -พอถึงมื้ออาหาร … ทุกคนในครอบครัว ก็วิ่งมาที่โต๊ะอาหาร … “อ้าว” ไม่ได้หุงข้าว –ทุกคนต้องรอ … คุณพ่อ ก็ไม่ดุ ไม่ว่า … แต่เป็นสิ่งที่ เด็กน้อยได้เรียนรู้ .. รับรู้ความรู้สึกที่ทุกคนต้องมารอตัวเอง หิ้วท้องรอหิว เพราะ ตัวเอง ไม่ได้หุงข้าว -ความรับผิดชอบ… หลายคนไม่เคยถูกฝึก